Srbija je ulazna tačka za rusku propagandu na Zapadnom Balkanu, izjavio je 5. oktobra Džejms (James) Rubin, američki koordinator u Centru za globalno angažovanje Stejt departmenta.
Rubin je to izjavio na onlajn konferenciji za medije na kojoj je predstavio izveštaj pod nazivom „Kako Narodna Republika Kina nastoji da preoblikuje globalno informaciono okruženje“.
Na pitanje Radija Slobodna Evropa kako ocenjuje uticaj Kine na Zapadnom Balkanu, Rubin je rekao da je tokom posete tom regionu početkom 2023. godine, „uočio sve veću želju Kine da igra ulogu kroz preuzimanje vlasništva u medijskim organizacijama“, ali da je trenutno „najveći problem to što je Srbija portal za Rusiju na Zapadnom Balkanu“.
„Srbija je jedina zemlja u regionu koja nije ugasila programe Russia Today (RT) i Sputnjika. Nekako misle da mogu to da urade i da ipak uđu u Evropsku uniju, što me zbunjuje“, rekao je Rubin.
On je podsetio da su sve zemlje EU nakon početka invazije ugasile RT i Sputnjik, smatrajući ih propagandnim oružjem ruske invazije.
„Čak imaju RT i Sputnjik na srpskom jeziku, što znači da je razumljivo i zemljama u okruženju. To je najveći informacioni problem trenutno“, rekao je Rubin.
Evropska unija je ubrzo posle početka ruske invazije na Ukrajinu obustavila je distribuciju ruskih medija RT (nekada Russia Today) i Sputnjik, pošto se smatra da su to sredstva Kremlja za dezinformacije i manipulaciju informacijama.
Time su im zabranjeni prenos i distribucija kablovske i satelitske televizije, televizije preko interneta (IPTV), a sankcije se odnose i na njihove internet stranice, aplikacije i naloge na društvenim mrežama.
„RT Balkan“, koji se finansira iz državnog budžeta Rusije, je počeo emitovanje onlajn sadržaja na srpskom jeziku u novembru 2022, osam meseci nakon ruske invazije na Ukrajinu.
Zvanični Beograd je zbog toga u više navrata bio na meti kritika Evropske unije.
Što se saradnje Srbije i Kine tiče, podaci Narodne banke Srbije pokazuju da su kineske investicije u porastu su od 2016. godine.
Upravo od 2016. Kina jača svoje prisustvo u regionu Zapadnog Balkana. U publikaciji o saradnji Kine sa državama Centralne i Istočne Evrope se navodi da se Srbija „može shvatiti kao zemlja sa najintenzivnijom saradnjom sa Kinom od svih balkanskih država“.
Publikacija je objavljena u aprilu 2020. na sajtu “Posmatrači Kine u Centralnoj i Istočnoj Evropi” (CHOICE) – međunarodnom konzorcijumu stručnjaka koji analiziraju uticaj Kine u tim regijama.