Biro za društvena istraživanja (BIRODI) je od 2017. godine u svoj monitoring medija uključio kablovsku televiziju N1, kao partnera CNN-a, kako bi uporedio program ove televizije i televizija sa nacionalnim pokrivanjem. Imajući u vidu aktuelna dešavanja oko N1, BIRODI je uradio sekundarnu analizu nalaza iz svojih istraživanja koja su se bavila izveštavanjem televizija u Srbiji na uzorku centralnih informativnih emisija na sledećim televizijama: RTS, Pink, Prva, Happy i B2, odnosno N1 kao jedini kablovski kanal.
Još u istraživanju iz 2017. godine BIRODI je konstatovao da televizija N1 predstavlja medijski prostor u kojem postoji potencijal za razvoj kritičke javnosti, pre svega zbog natprosečne zastupljenosti organizacija civilnog društva, analitičara i građana kao aktera u programima. Kao i u drugim elektronskim medijima u Srbiji, predsednik Srbije Aleksandar Vučić bio je najzastupljeniji politički akter i na N1, ali sa značajno drugačijim tonalitetom izveštavanja u odnosu na televizije sa nacionalnom frekvencijom. BIRODI nalazi pokazuju da je izveštavanje N1 o izvršnoj vlasti u posmatranom periodu bilo pretežno neutralno ili kritičko, za razliku od televizija sa nacionalnom frekvencijom, gde je tonalitet bio dominantno pozitivan. Opozicioni akteri su na N1 bili zastupljeniji nego na televizijama sa nacionalnom frekvencijom, a tonalitet izveštavanja bio je najčešće neutralan ili pozitivan.
U studijama koje su analizirale izveštavanje N1 BIRODI je utvrdio da je N1 imao najveće prisustvo kritičko-analitičkog diskursa, kao i najmanje sadržaja koji spadaju u kategoriju promotivnih ili „dobrih vesti“. BIRODI nalazi ukazuju da je na N1 zabeležen niži nivo promotivnog i propagandnog diskursa u odnosu na televizije sa nacionalnom frekvencijom, dok su teme poput funkcionerske kampanje i odnosa države i partije bile zastupljene u kritičkom kontekstu.
Na osnovu nalaza BIRODI istraživanja iz perioda 2017–2024 može se zaključiti da televizija N1 u medijskom sistemu Srbije ima drugačiji uređivački i diskurzivni profil u odnosu na televizije sa nacionalnom frekvencijom.
Taj profil karakterišu: veći pluralizam aktera, prisustvo kritičko-analitičkog diskursa, neutralniji ili kritičniji odnos prema izvršnoj vlasti, veća zastupljenost opozicije, analitičara i organizacija civilnog društva, odnosno niži nivo promotivnog i propagandnog diskursa,
BIRODI naglašava da ovi nalazi ne predstavljaju ocenu političke orijentacije medija, već rezultat primene metodologije analize medijskog sadržaja koja meri zastupljenost aktera, tonalitet izveštavanja, narative i pluralizam izvora. Sve analizirane studije su podržane od Nacionalne zadužbine za demokratiju (NED), dok je jedna bila podržana od strane Fondacije za otvoreno društvo Srbija.
Izvor: BIRODI
